ไทยเข้าร่วมอนุสัญญา Apostille กรุงเฮก มีผล 28 ก.พ. 2027 เปลี่ยนการรับรองเอกสารอย่างไร

ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่การเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ที่สุดของระบบรับรองเอกสารระหว่างประเทศในรอบหลายสิบปี หลังจากยื่นภาคยานุวัติเข้าเป็นภาคี "อนุสัญญา Apostille กรุงเฮก" อย่างเป็นทางการ บทความนี้สรุปข้อเท็จจริงล่าสุด ไทม์ไลน์ที่ถูกต้อง และสิ่งที่ประชาชนและธุรกิจควรเตรียมตัวในช่วงเปลี่ยนผ่าน

Apostille คืออะไร

Apostille คือใบรับรองมาตรฐานเดียวตาม "อนุสัญญายกเลิกการเรียกให้ทำนิติกรณ์แก่เอกสารมหาชนต่างประเทศ ค.ศ. 1961" (Convention of 5 October 1961 Abolishing the Requirement of Legalisation for Foreign Public Documents) ภายใต้กรอบการประชุมกรุงเฮกว่าด้วยกฎหมายระหว่างประเทศแผนกคดีบุคคล (HCCH)

หัวใจของ Apostille คือ เอกสารมหาชนที่ได้รับ Apostille จาก "หน่วยงานผู้มีอำนาจ" (Competent Authority) ของประเทศต้นทาง จะสามารถนำไปใช้ในประเทศภาคีอื่นได้ทันที โดยไม่ต้องผ่านการรับรองจากสถานทูตหรือสถานกงสุลของประเทศปลายทางอีก ซึ่งลดทั้งเวลา ค่าใช้จ่าย และจำนวนขั้นตอนลงอย่างมาก

ไทม์ไลน์การเข้าเป็นภาคีของประเทศไทย

• 9 ธันวาคม 2025 — คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบให้ประเทศไทยเข้าเป็นภาคีอนุสัญญา Apostille
• 30 มิถุนายน 2026 — ประเทศไทยยื่นภาคยานุวัติสาร (instrument of accession) ต่อกระทรวงการต่างประเทศเนเธอร์แลนด์ ซึ่งเป็นผู้เก็บรักษาอนุสัญญา (depositary) ทำให้ปัจจุบันอนุสัญญามีภาคีรวม 130 ประเทศ
• 28 กุมภาพันธ์ 2027 — วันที่อนุสัญญาจะ "มีผลบังคับใช้" สำหรับประเทศไทยอย่างเป็นทางการ

ข้อควรระวัง: การยื่นภาคยานุวัติ (มิ.ย. 2026) กับวันที่มีผลบังคับใช้ (ก.พ. 2027) เป็นคนละวันกัน ในช่วงระหว่างสองวันนี้ ระบบรับรองแบบเดิมยังใช้อยู่

ก่อนวันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2027 ต้องทำอย่างไร

จนกว่าอนุสัญญาจะมีผลบังคับใช้ การนำเอกสารไทยไปใช้ต่างประเทศ (และเอกสารต่างประเทศมาใช้ในไทย) ยังต้องผ่านลำดับขั้นการรับรองแบบเดิม ได้แก่

1. รับรองต้นฉบับ/แปลโดยหน่วยงานหรือนักแปลที่เกี่ยวข้อง
2. รับรองโดยกองสัญชาติและนิติกรณ์ กรมการกงสุล กระทรวงการต่างประเทศ
3. รับรองโดยสถานทูตหรือสถานกงสุลของประเทศปลายทางในไทย (Legalization)

ดังนั้นหากคุณต้องใช้เอกสารก่อน ก.พ. 2027 อย่ารอ Apostille ให้ดำเนินการรับรองกงสุล/สถานทูตตามปกติ

ตั้งแต่วันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2027 เป็นต้นไป

เมื่ออนุสัญญามีผลบังคับใช้ เอกสารมหาชนของไทยที่จะนำไปใช้ในประเทศภาคีอื่น จะใช้เพียง ใบ Apostille ใบเดียว จากหน่วยงานผู้มีอำนาจของไทย (คาดว่าเป็นกรมการกงสุล กระทรวงการต่างประเทศ) แทนการวิ่งรับรองหลายหน่วยงาน ทำให้

• ลดขั้นตอนจากหลายชั้นเหลือขั้นตอนเดียว
• ประหยัดเวลาและค่าใช้จ่าย
• เอกสารเป็นที่ยอมรับทันทีใน 130+ ประเทศภาคี

เอกสารประเภทใดได้ประโยชน์

• หนังสือรับรองความประพฤติ (Police Clearance)
• สูติบัตร ทะเบียนสมรส ทะเบียนหย่า
• วุฒิการศึกษาและใบแสดงผลการเรียน (Transcript)
• หนังสือมอบอำนาจและเอกสารที่ผ่าน Notary Public
• เอกสารบริษัทและหนังสือรับรองนิติบุคคล

เอกสารที่ Apostille ไม่ครอบคลุม

อนุสัญญาใช้กับ "เอกสารมหาชน" เท่านั้น โดยทั่วไปไม่ครอบคลุมเอกสารทางการทูต/กงสุลบางประเภท และเอกสารทางการค้า/ศุลกากรบางอย่าง อีกทั้งประเทศปลายทางบางประเทศอาจตั้งข้อสงวน (reservation) กับไทย ซึ่งจะทำให้ยังต้องรับรองสถานทูตในบางกรณี — ควรตรวจสอบข้อกำหนดของหน่วยงานปลายทางเป็นรายกรณี

สรุปสิ่งที่ควรทำตอนนี้

• ต้องใช้เอกสารก่อน ก.พ. 2027 → ใช้การรับรองกงสุล/สถานทูตแบบเดิม
• ใช้เอกสารหลัง ก.พ. 2027 และประเทศปลายทางเป็นภาคี → เตรียมขอ Apostille
• ไม่แน่ใจ → ปรึกษาทีมงานเพื่อวางแผนไทม์ไลน์และเลือกช่องทางรับรองที่ถูกต้อง ไม่เสียเวลาและค่าใช้จ่ายซ้ำซ้อน

ทีมงานของเราติดตามความคืบหน้าของการบังคับใช้อนุสัญญาอย่างใกล้ชิด และพร้อมให้คำปรึกษาทั้งการรับรองแบบเดิมและการเตรียมเอกสารสำหรับระบบ Apostille ใหม่

อ้างอิง: เว็บไซต์ HCCH (hcch.net), กระทรวงการต่างประเทศ (mfa.go.th) — ข้อมูล ณ เดือนกรกฎาคม 2026 โปรดตรวจสอบประกาศทางการก่อนดำเนินการ